Przyszłam na randkę i zobaczyłam w jego ręku reklamówkę. Gdy Marek wyjął z niej zawiniątko i rozłożył folię na stole, zrozumiałam, że czas wstać i wyjść.
Przygotowywałam się prawie godzinę. Sama z siebie trochę się śmiałam, bo przecież miałam czterdzieści sześć lat, dorosłą córkę na studiach i kredyt, który przypominał o sobie regularniej niż niektórzy mężczyźni. A mimo to stałam przed lustrem jak dziewczyna przed studniówką: raz zakładałam srebrne kolczyki, raz zdejmowałam, poprawiałam włosy, spryskiwałam nadgarstki perfumami i zastanawiałam się, czy granatowa sukienka nie jest zbyt poważna.
— Nie mów mu od razu o kocie — pouczyła mnie przez telefon moja przyjaciółka Basia. — I nie zaczynaj od remontu łazienki. Uśmiechaj się. Ty masz bardzo ładny uśmiech, tylko go chowasz, jakby ci ktoś za niego mandat wystawił.
Zaśmiałam się, ale gdy odłożyłam telefon, znowu spojrzałam w lustro. Zmarszczka między brwiami, kilka srebrnych włosów przy skroni, zmęczone oczy. Dwa lata bez randek robią swoje. Po rozwodzie długo myślałam, że już nie chcę nikogo. Że spokój w mieszkaniu jest cenniejszy niż czyjeś obietnice. A potem przyszła samotna niedziela, potem druga, potem dziesiąta. I człowiek zaczyna tęsknić nie za wielką miłością, tylko za zwykłym „jak minął dzień?”.
Poznaliśmy się na portalu randkowym. Marek pisał poprawnie, pełnymi zdaniami, bez nachalności. To już było coś. Miał pięćdziesiąt lat, był po rozwodzie, pracował jako technik budowlany w Poznaniu, miał dorosłego syna. Na zdjęciu wyglądał schludnie: jasna koszula, spokojne oczy, lekki uśmiech.
Przez dwa tygodnie pisaliśmy wieczorami. Nie wysyłał głupich zdjęć. Nie pytał, ile ważę. Nie narzekał na byłą żonę. Pomyślałam: może wreszcie normalny człowiek.
Umówiliśmy się w małej kawiarni niedaleko Ronda Kaponiera. Znałam to miejsce: dobra kawa, sernik domowy, stoliki przy oknie, ciepłe światło. Nic wystawnego. Chciałam tylko spokojnie porozmawiać.
Marek czekał przed wejściem.
Poznałam go od razu, choć na żywo wyglądał inaczej. Koszula była ta sama co na zdjęciu, tylko pognieciona. W ręku trzymał foliową reklamówkę z pobliskiego marketu. W środku było coś płaskiego, owiniętego w papier albo folię.
Przez sekundę pomyślałam, że może przyniósł książkę albo drobny prezent. Zaraz sama siebie skarciłam. Dorosła kobieto, nie fantazjuj.
— No, jesteś — powiedział, mierząc mnie wzrokiem od butów po włosy. — Idziemy?
Nie „miło cię widzieć”. Nie „ładnie wyglądasz”. Tylko takie krótkie, suche „idziemy”.
Usiedliśmy przy oknie. Podeszła młoda kelnerka z notesem. Sięgnęłam po kartę, ale Marek uniósł rękę.
— Dla mnie nic.
Kelnerka zawahała się.
— Nawet kawy?
— Nie. Ja mam swoje.
I wtedy wyjął z reklamówki zawiniątko z folii aluminiowej. Rozłożył je powoli, bez cienia skrępowania. Na stole pojawiły się dwie kromki chleba z pasztetem, kiszony ogórek zawinięty w serwetkę i plastikowe pudełeczko z sałatką.
Kelnerka otworzyła usta, ale nic nie powiedziała. Ja poczułam, jak policzki robią mi się gorące.
— Marek… jesteśmy w kawiarni — powiedziałam cicho.
— No i? — wzruszył ramionami. — Nie będę przepłacał za kanapkę, którą mogę zrobić w domu za trzy złote. Ty sobie zamów, jak chcesz. Ja na takie sztuczki się nie łapię.
— Jakie sztuczki?
— Kobiety lubią testować. Kawa, ciasto, kolacja… a potem każda udaje księżniczkę. Ja od razu mówię: jestem praktyczny.
Popatrzyłam na jego dłonie. Spokojnie układał ogórka na chlebie, jakby siedział na ławce w parku, a nie przy stoliku w miejscu, gdzie ktoś prowadzi lokal i płaci czynsz.
— To mogłeś zaproponować spacer — powiedziałam.
— A ty mogłaś nie wybierać kawiarni — odparł. — Ale spokojnie, ja za siebie płacę.
W tej chwili coś we mnie pękło. Nie dlatego, że nie chciał wydać pieniędzy. Nie chodziło o kawę. Nie chodziło o sernik. Chodziło o ten ton. O to spojrzenie. O to, że jeszcze dobrze nie usiedliśmy, a on już mnie osądził, wstawił do jednej szuflady z kobietami, których nie znałam, i postawił się w roli kogoś, kto musi się przede mną bronić.
Kelnerka nadal stała obok.
— Poproszę latte i sernik — powiedziałam do niej spokojnie. — A panu proszę przynieść talerzyk. Skoro już je, niech chociaż nie kruszy na stół.
Dziewczyna spuściła wzrok, żeby ukryć uśmiech.
Marek spojrzał na mnie ostro.
— Widzę, że masz cięty język.
— Mam też granice.
Przez kilka minut panowała cisza. On jadł swoją kanapkę. Ja mieszałam kawę, choć nie wsypałam cukru. Próbowałam jeszcze uratować tę rozmowę. Pytałam o pracę, o syna, o podróże. Odpowiadał półsłówkami, a potem sam zaczął mówić.
— Ja po rozwodzie już wiem, jak jest. Kobieta najpierw miła, potem wymagania. Tu napraw, tam zawieź, kup, zapłać, zrób. A jak człowiek powie „nie”, to obraza.
— Może nie chodziło o kupowanie — powiedziałam. — Może o szacunek.
Zaśmiał się krótko.
— Szacunek? Teraz każda tak mówi. A potem patrzy, czy facet ma auto, mieszkanie i czy stać go na wakacje.
Wzięłam głęboki oddech. Przed oczami stanęły mi lata z byłym mężem. Te same teksty. Ta sama pogarda ukryta pod słowem „praktyczność”. Te same drobne upokorzenia, które człowiek połyka, bo przecież „nie ma o co robić awantury”.
Kiedyś milczałam. Tłumaczyłam. Uśmiechałam się. Przepraszałam za to, że chcę normalności.
Ale tamtego wieczoru już nie byłam tamtą kobietą.
— Marek — powiedziałam cicho. — Przyszłam tu poznać człowieka. Nie portfel. Nie sponsora. Nie kogoś, kto ma mnie zabrać na Malediwy. Chciałam wypić kawę i porozmawiać. Ale ty przyszedłeś przygotowany nie na spotkanie, tylko na wojnę z kobietą, której jeszcze nie znasz.
Znieruchomiał.
— Przesadzasz.
— Nie. Ja po prostu słyszę, co mówisz. I widzę, jak mnie traktujesz.
Wstałam, wyjęłam z torebki pieniądze i położyłam na stoliku za swoją kawę i sernik, którego jeszcze nie podano.
— Dokąd idziesz?
— Do domu.
— Obraziłaś się o kanapkę?
Spojrzałam na niego ostatni raz.
— Nie. O brak klasy.
Wyszłam z kawiarni, zanim zdążył odpowiedzieć. Na zewnątrz było chłodno, tramwaje dzwoniły na skrzyżowaniu, ludzie spieszyli się z zakupami. Przeszłam kilka kroków i nagle poczułam, że trzęsą mi się ręce. Nie ze złości. Z ulgi.
Po raz pierwszy od dawna nie tłumaczyłam się przed obcym mężczyzną. Nie próbowałam zasłużyć na uprzejmość. Nie udawałam, że nic się nie stało.
Telefon zawibrował po dwudziestu minutach.
„Wiedziałem, że jesteś taka sama jak wszystkie. Księżniczka od serniczka”.
Patrzyłam na ten SMS i nagle zaczęłam się śmiać. Naprawdę. Głośno, aż starsza pani na przystanku spojrzała na mnie zdziwiona.
Odpisałam tylko jedno zdanie:
„Nie, Marek. Jestem kobietą, która wreszcie nauczyła się wychodzić od stołu, przy którym jej nie szanują”.
A potem zablokowałam numer.
W domu zdjęłam kolczyki, nalałam sobie herbaty i usiadłam przy kuchennym stole. Mój kot wskoczył na krzesło obok, jakby pytał, czy randka się udała. Pogłaskałam go po głowie.
— Wiesz co, Filemon? — powiedziałam. — Udała się. Bardzo się udała.
Bo czasem udana randka nie kończy się drugim spotkaniem. Czasem kończy się tym, że kobieta wraca do domu sama, ale lżejsza o cudzą pogardę.
I może właśnie po czterdziestce najpiękniejsze nie jest to, że ktoś wybierze ciebie.
Najpiękniejsze jest to, że ty wreszcie wybierasz siebie.
